1. YAZARLAR

  2. Mustafa ÖZYURT

  3. 80- TUĞRUL BEY
Mustafa ÖZYURT

Mustafa ÖZYURT

mustafa özyurt
Yazarın Tüm Yazıları >

80- TUĞRUL BEY

A+A-

Selçuklu devletinin kurucusu, Oğuzların Kınık boyundan selçuk Bey’in torunudur. Babasının adı Mikail’dir. Muhtemel 993 senesinde doğdu. Babası gaza akınıda şehit düşünce dedesi Selçuk Bey’in yayınıda büyüdü. Çocukluğu Cend de geçti. Büyük bir itina ile yetiştirildi. Ailesinden, dini ve milli terbiye alıp, mükemmel silah kullanmasını öğrendi. Dandanakan savaşını kazandı. Selçuklu devletini kurdu ve ilk Sultanı oldu. Abbasi halifesini Büveyhî zulmünden kurtardı. 1063 yılında vefat etti.

        Dedesi Selçuk Bey’in amcası Aslan yapgu, Selçuklu aile reisi olmuştu. Beraberce Buharâ civarına indiler. Tuğrul ve çağrı beyler, Batı Karahan topraklarına hâkim olan İlig Nasır’ın hücumuna uğrayınca, Karahanlı hükümdarı Buğra han’ın ülkesine gittiler. Tuğrul Bey, karahanlılar ülkesine habsedildiyse de; Çağrı bey, Buğra Han’ın ordusunu yenince alınan esirler karşılığı serbest bırakıldı. Tekrar maveraünnehr’e döndüler.

         Arslan Yapgu’nun hapsedilmesi üzerine selçuklu ailesi Tuğrul ve Çağrı Bey’ler etrafında toplandı. İki kardeş( Tuğrul ve çağrı beyler), ortak iktidar sistemiyle Selçuklu ailesinin lideri oldu. Liderlikleri, Karahanlı Ali Teğin tarafından şüphe ile karşılanınca, iki liderlik sistemi yerine amcaları Mûsa’yı Yapgu yapıp üçlü iktidar sistemine geçtiler.

        1034 senesi sonbaharında Gaznelilerin müttefiki Oğuzlardan Şah Melik, Selçuklulara ani baskın yapınca zayıfladılarsada tekrar toplandılar. Tuğrul Bey, onbin kişilik bir kuvvet ile Gaznelilere aid Horasan’ı ele geçirdi. Gazneli ordusunu 1035 senesi Haziran ayında Nesa’da yendi. Gazneliler ile andlaşma yapıp, Nesa, Ferava ve Dihistanı ele geçirdi.

        Tuğrul Bey ve diğer Selçuklu hânedan mensupları toprak sahibi olunca, diğer oğuz boyları ve kabile reisleri tarafında toplandılar. Tuğrul Bey, çok güçlenip bölgenin nüfusu yoğunlaştı. Selçuklular akınlar yaparak Gazneli Mes’ud’un ordusunu 1038 de Seras yakınlarında yendi. Zafer sonrası toplanan istişare meclisinde Tuğrul Bey, hükümdar ilan edildi. Bu kararın verilip ilanın gerçekleştiği 1038 senesi, Selçuklu devletini kuruluş yılı olarak kabul edilir.

        Selçukluları maddi yönden güçlendiren, manevi olarak; Halife, âlim ve tesavvuf ehlinden destek alan Tuğrul Bey’e aitti. Tabeasının refah seviyesini yükseltip orduyu, belli bir sisteme göre teşkilatlandıran Tuğrul bey, büyük tasavvuf âlimi Ebu Said Ebu’l-Hayr’ın duasını alıp, saltanatını tasdik ettirdi.

 

Bu yazı toplam 275 defa okunmuştur.
Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.