1. HABERLER

  2. SAĞLIK

  3. Keneler Temmuz ve Ağustos aylarında etkinliğini artırıyor
Keneler Temmuz ve Ağustos aylarında etkinliğini artırıyor

Keneler Temmuz ve Ağustos aylarında etkinliğini artırıyor

Selçuk Üniversitesi Veteriner Fakültesi Parazitoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Uğur Uslu, Temmuz ve Ağustos aylarında kene zararlısının etkinliğini artırdığını belirterek vatandaşları dikkatli olmaya çağırdı.

A+A-

Selçuk Üniversitesi Veteriner Fakültesi Parazitoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Uğur Uslu, kenelerin “ixodidae” ailesinde bulunan “Hyalomma marginatum marginatum” türünün, Kırım Kongo Kanamalı Ateşi’ne (KKKA) neden olduğunu belirterek, “Ülkemizde çok sayıda bulunan Hyalomma marginatum marginatum, nisan ve ekim ayları arasında, özellikle sayısal bakımdan temmuz-ağustos aylarında kırsal alanlarda insan ve diğer canlıların vücuduna tutunarak tehdit oluşturmaktadır” dedi. 

 

Prof. Dr. Uslu yaptığı açıklamada, Hyalomma marginatum marginatumun, iki konaklı keneler olduğunu, dişi kenelerin, 100 ile 5 bin arasında değişen, kehribar renginde 0,4-0,5 milimetre büyüklüğündeki yumurtalarını, ağaç kovuklarının altına, taş aralarına bıraktığını söyledi. KKKA’nın, Türkiye’de ilk defa 2002 yılında görüldüğünü ve 2003’te teşhisinin konulduğunu ifade eden Prof. Dr. Uslu, Türkiye’de Kelkit Vadisi, Tokat, Yozgat, Çorum’da, özellikle kırsal ve ormanlık alanın kesiştiği bölgelerde KKKA’nın ortaya çıktığını, virüsün de bu bölgelerdeki hayvan hareketleriyle ülkenin farklı yerlerine taşındığını belirtti.

“İNSANLAR VÜCUTLARINDA KENE OLDUĞU HİSSİNE VARAMIYOR”

KKKA’nın, kenenin direkt olarak insan kanını emmesiyle gerçekleşebileceğini dile getiren Prof. Dr. Uslu, virüsün hayvanlardan süt sağımı esnasında kenelerin ezilmesi sonucunda bulaşabileceğini, kesilen küçükbaş ve büyükbaş hayvanların etlerine temasıyla da gerçekleşebileceğini anlattı. Prof. Dr. Uslu, kenelerin genellikle insanların diz kapağının arkasında, kasık bölgelerinde, göbek çevresinde, koltuk altlarında, boyun ve enselerinde, kulak arkalarında,  derilerinin ince olduğu bölgelerde tutunma olasılığının fazla olduğunu belirterek, “KKKA’ya sebep olan ve ülkemizde çok sayıda bulunan Hyalomma marginatum marginatum, nisan ve ekim ayları arasında, özellikle sayısal bakımdan temmuz-ağustos aylarında kırsal alanlarda  insan ve diğer canlıların vücuduna tutunarak tehdit oluşturmaktadır. Bunun en önemli özelliği kenenin vücuda tutunduktan sonra insanlarda kenenin tutunduğuyla ilgili herhangi bir belirti göstermemesi. Çünkü kene tutunduğu zaman kenenin salgıladığı anestezik bir madde sayesinde insanlar kenenin vücuduna tutunduğu hissine varamıyor. Kene, insanlarda tutunmasının ardından, 24 saat üzerinden geçmişse insanlarda gribal bir enfeksiyon gibi kendini göstermektedir. İlk etapta, ateş, baş ağrısı, bulantı, kusma olabileceği gibi ishalle de kendini gösterebilmektedir” şeklinde konuştu. “KENE TÜRÜNÜN BELİRLENMESİ TEDAVİ SÜRECİNE ETKİ EDİYOR”

Vaka sonrasında hastanın, keneyi kendi imkanlarıyla çıkarmaması gerektiğini, en yakın sağlık kuruluşuna başvurmasının hayati önem taşıdığını vurgulayan Prof. Dr. Uslu, “Tek bir hamlede tutulup çekildiği zaman özellikle kene, tükürük bezlerindeki virüsü anında insana bulaştırabilmektedir. Onun için kenenin vücuda yapışık olan en yakın bölgesinden tutulup, hafifçe biraz çektikten sonra bir dakika kadar beklenmesi gerekmektedir. Çünkü kene, hipostomun üzerinde bulunan diş benzeri yapılarını bir dakika içerisinde kapatıyor. Kapattıktan sonra ise tek, ani darbeyle kenenin hipostomunu içeride, vücutta kalmayacak şekilde çıkarılıp alınması gerekmektedir. Kene çıkarıldıktan sonra Hyalomma marginatum marginatum olup olmamasının belirlenmesi için kenenin öldürülmemesi ve ezilmemesi gerekmektedir. Kenenin, parazitoloji laboratuvarına gönderilip larva mı, nimf mi, erişkin mi olduğunun belirlenmesi gerekmektedir. Tedavinin nasıl yapılacağı, tedavi şeklinin kararlaştırılması açısından kene türünün belirlenmesi önem arz ediyor” diye konuştu.

“İLAÇ KULLANIMINDA ÇEVREYE DUYARLILIK GÖSTERİLMELİ”

Prof. Dr. Uslu, hayvanlarda kenelerin genellikle kasık bölgesi, kuyruk altı, göğüs çevresi, kulak içerisi, tırnak araları, boyun bölgesi, baş kısmının ulaşamayacağı bölgelerde çok sayıda bulunabileceğini ifade ederek, “Bunun için özellikle sütü sağılan hayvanlarda süte geçmeyen ilaçların kullanılması gerekmektedir. Büyükbaş ve küçükbaş hayvanlar ilaçlanmalıdır. Hayvan hareketlerinde o bölgedeki virüsün diğer bölgelere taşınmaması büyük önem arz ediyor. Onun dışında çevre ilaçlaması da yapılması gerekir fakat; ilaçlama yapılırken insana, hayvana, bitkiye zarar vermeyen, kalıcı etkisi fazla sürmeyen ilaçların kullanılması hassasiyetle belirlenmelidir” dedi.

“İNSANLARIN HİÇ GİDİLMEMİŞ BÖLGELERE GİTMEMESİ GEREKİR”

Kişisel koruma yöntemlerinin bilinçli şekilde uygulanmasının önemli olduğunu anlatan Prof. Dr. Uslu, “Kırsal alana çıkmadan önce kene kovucu spreyler uygulanmalı. Ultrasonik dalga yayıcılar da 100 metrekareye kadar keneye karşı etkili olabilmektedir. Onun haricinde, maliyeti oldukça yüksek nanoteknolojik materyalden üretilmiş pantolon, atlet, çorapların tercih edilmesi de kene vakalarına karşı tedbir olabilmektedir. Kırsal alanlarda açık renkli elbiseler giyilmeli ve özellikle pantolon paçalarının çorap içerisine konulması gerekir. İnsanların bakir alanlara, hiç gidilmemiş bölgelere gitmemeleri tavsiyeler arasında sayılabilir” ifadelerini kullandı.

“BEÇ TAVUĞU, KEKLİK MÜCADELEYE UYGUN DEĞİL”

KKKA ile biyolojik mücadele kapsamındaki çalışmaları değerlendiren Prof. Dr. Uslu, “Bunun için avcı böcekleri, kene mücadelesinde kullanılabiliyor. Onun haricinde yine entamopatojen nematodlar dediğimiz Heterorhabditis bacteriophora kenelerin larvalarını yemekte, mücadelede kullanılabilmektedir. Fakat bu yöntemin, entamopatojen nematodların kullanılabilmesi için özellikle ortamın nemli olması gerekmektedir. Aksi takdirde laboratuvarda ürettiğimiz nematodlar ölmektedir. Yine mücadelede kullanılan beç tavuğu veya keklik, belirli miktarda keneyi yedikten bir süre sonra kendisi kene toksikasyonundan, kene felcinden hayvanımız ölmektedir. Dolayısıyla bunlar, keneyle mücadelede uygun bir yöntem değil” diye konuştu.

Prof. Dr. Uslu, keneyle mücadelede, Sağlık Bakanlığı ve Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’nın aşı çalışmalarının hızla devam ettiğini, kısa sürede sonuç alınacağı umudunda olduklarını da sözlerine ekledi.

keneler,-temmuz-agustos-aylarinda-etkinligini-artiriyor-(1).jpg

HABERE YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.