Yapay zeka dünyayı susuz mu bırakacak? Konya'daki uzmanı yanıtladı
Yapay zeka teknolojilerinin hızla yayılması, yalnızca enerji değil su kaynakları üzerinde de ciddi baskı oluşturuyor. Uzmanlara göre birkaç yıl içinde tüketim kritik seviyelere ulaşabilir.
Konya’da Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Kubilay Kurtuluş Baştaş, yapay zeka teknolojilerinin yalnızca enerji değil, su tüketimi açısından da ciddi bir yük oluşturduğuna dikkat çekti. Özellikle veri merkezlerinde kullanılan sistemlerin soğutulması sırasında büyük miktarda su harcandığına vurgu yapıldı.
VERİ MERKEZLERİ VE ARTAN TÜKETİM DİKKAT ÇEKİYOR
Günümüzde hızla yaygınlaşan yapay zeka uygulamalarının, yüksek enerji ihtiyacıyla birlikte su tüketimini de artırdığı ifade ediliyor. Sunucuların çalışması ve soğutulması sürecinde kullanılan kaynakların, küresel ölçekte önemli bir çevresel baskı oluşturduğu belirtiliyor.
“Son yılların en büyük sorunlarından, geleceğin en büyük sorunlarından bir tanesi iklim değişikliği. İklim değişikliğinin her sektörde, her konu başlığında çok büyük olumsuz etkileri var. Sağlıktan inşaata, ulaşıma, tarıma, her sektör için geçerli. Bütün bu adı geçen konular içerisinde de yine son yıllarda en fazla kullanılan teknolojik yenilik yapay zeka. Yapay zeka da açıkçası büyük bir enerji tüketiyor ve bu enerji tüketimi sırasında da yine milyonlarca bazen 1-2 milyar metreküpe yakın bir su tüketimi gerçekleşiyor. Dünyada mevcut kuraklık yaşarken ister bunu tarımda, ister günlük kullanımımızda, ister sanayide yaşarken bir de üstüne ilave olarak yapay zeka kullanımıyla da yaşamaya başladık. Teknolojik yenilikler evet çok güzel. Yapay zekanın kullanım alanlarına göre etkili olduğu, başarılı kullanılabildiği alanlar var; ama bazen bu şekildeki günlük hayatımıza, dünyanın geleceğine yapısal anlamda da olumsuz etkileri de gerçekleşiyor. Bu sorunu nasıl halledebiliriz diye araştırıcılar şu son dönemde çalışıyorlar ve açıkça yapay zekayı artık kullanmak günlük hayatımızın bir parçası olmuşken, yapay zekanın kullanım teknolojisindeki bazı yenilikler gerekiyor. Çünkü enerji ve yapısal kullanımlar teknolojinin kullanım sırasındaki elektriğin veya enerjinin kullanımı, suyun tüketimi üst düzeylere ulaştı.”
2027 İÇİN ÇARPICI SU TÜKETİMİ TAHMİNİ
Baştaş, yapay zeka kullanımının önümüzdeki yıllarda daha da yaygınlaşacağına dikkat çekerek küresel su tüketimine ilişkin önemli bir öngörü paylaştı.
“Yapay zeka sistemlerinin kullanmış oldukları enerji, enerji sistemleri, bunların işletim mekanizmaları, kullanılan tüm cihazların kullanım sırasında tüketmiş oldukları su miktarları önemli. Bu su miktarının 2027 yılında dünya genelinde 4 ila 6 milyar metreküpe ulaşması bekleniliyor. Yapay zeka kullanımı çok ciddi anlamda vazgeçilmez olmaya başladı. Böyle olunca da yapay zekanın olumlu yönde kullanıldığı bütün yönleri hesaba katarsak vazgeçmemiz mümkün değil. Gelecekte de birçok teknolojik yeniliği geliştirmeyi bu şekilde yapacağız. Ancak bu teknolojik gelişmeler sırasında yapay zeka ile de su kullanımının daha verimli bir şekle dönüştürülmesi, bununla ilgili özel sistemlerin geliştirilmesi de mümkün”
ÇÖZÜM: DAHA VERİMLİ TEKNOLOJİLER
Uzmanlara göre, yapay zekadan vazgeçmek mümkün görünmüyor. Ancak bu teknolojinin çevresel etkilerini azaltmak için daha az su ve enerji tüketen sistemlerin geliştirilmesi, geleceğin en kritik başlıklarından biri olarak öne çıkıyor.
